Անվճար հայերէն ուղղագրիչ
Ստացի՛ր HySpell-ը հիմա
 Բառարան
ալք գոյական Խորք, ընդերք, յատակ:

Աղբիւր՝ Բառգիրք հայերէն լեզուի։ Անդրանիկ Վրդ. Կռանեան, Պէյրութ, 1998։ Էջ 11։


ԱԼ
մակբայ
    1. եւս, նաեւ։
    2. այլեւս։
    3. տակաւին։

Աղբիւր՝ Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): էջ 3
ՆՈՐ
ԱԼՔ
գոյական ալուցք, խորք, տակ, յատակ, ունջ։

Աղբիւր՝ Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): էջ 4
ՆՈՐ
1. ԱԼ
գոյական Տե՛ս Ալք։


＋գաւառական բառ 2. ԱԼ
մակբայ Տե՛ս Էլ։


＋գաւառական բառ 3. ԱԼ
(թուրքերէն âl)

ածական Պայծառ կարմիր։
‣ Ալ վարդ։
‣ Ալ շրթունքներ։
‣ Ալ կարմիր։

Դարձուածքներ
Ալ արիւն
գոյական Շնչերակի արիւն։

Աղբիւր՝ Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): էջ 38
ՆՈՐ
(beta)
1. Ք,
ք,
քէ
գոյական
    1. Հայերէն այբուբենի երեսուն և վեցերորդ գիրը, որ մեսրոպեան այբուբենի վերջին գիրն է, և քսան և իններորդ բաղաձայնը։
‣ Գլխագիր Ք։
‣ Շարքագիր ք։
‣ Շեղագիր ք։

    2. Անձայնեղ կոկորդային փակ և թաւ բաղաձայն, որ արտասանվում է քիմքի յետեւի կողմում կոկորդը հուպ տալով և հնչում է իբրեւ միանգամից արտասանված կհ։

⨀հին նշանակութիւն 3. Իբրեւ թուանշան՝ նշանակում էր 9000։
‣ Թոյ-ղատ-ջէ-քէ (9, 90, 900, 9000)։

ածական
⨀հին նշանակութիւն 4. Փոխաբերաբար Վերջին։
‣ Ես եմ այբ և քէ (ես եմ առաջին և վերջին)։

    5. Համառօտագրութեամբ, տարեթիւներ նշանակելիս, գործ է ածվում Քրիստոս բառի փոխանակ. (գրվում է գլխագրով և միջակէտով)։

Ածանցական Բառեր
նՔ.
նախքան Քրիստոս։
‣ Վեցերորդ դարում նՔ.։

յՔ.
յետ Քրիստոսի։
‣ Վեցերորդ դարում յՔ.։

    6. Թուաբանութեան մէջ՝ երբեմն գործ էր ածվում անյայտ թիւը նշանակելու համար, համապատասխան եւրոպական x՚ին։ Օրինակ.
‣ 7=12 :: 16:ք, եթէ 7՚ը դառնում է 12, ապա 16՚ը քա՞նի կդառնայ, կամ 7՚ը յարաբերում է 12՚ին այնպէս ինչպէս 16՚ը անյայտին։


2. Ք
մասնիկ Յոգնականացուցիչ մասնիկ, որով գրաբարում կազմվում էին ուղղական եւ գործիական հոլովները, օրինակ.
‣ գործ, գործով, յոգնակի գործք, գործովք,
‣ ոմն, ոմամբ, յոգնակի ոմանք, ոմամբք,
‣ սա, սովաւ, յոգնակի սոքա, սոքաւք,

և որ նոր լեզւում շատ տեղ պահպանվել է քարացած ձեւով, իբրեւ բառի արմատական մաս, օրինակ.
‣ խելք, կամք, գործիք, գործիքներ, դժոխք, դժոխքի, խելօք մարդ, խելօք կաց. շէնքով-շնորհքով։

Աղբիւր՝ Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): էջ 2296
ՆՈՐ
(beta)
⨀հին բառ 1. ԱԼՔ (գրաբար անեզական), ալքի, ալքեր
գոյական
    1. Ներքին՝ խոր՝ անմատչելի տեղեր, խորշեր, խորքեր։

Համեմատել Ալուց։

    2. Երկրի ներքին՝ ստորին խաւերը։
‣ Երկրի ալքերը պատկանում են նրան, ով լիակատար սեփականութեան իրաւունքով տիրում է երկրի մակերեւոյթին։
‣ Նա իւր կալուածը վարձու տուեց, իսկ ալքերը ինքն է շահագործում։


2. ԱԼՔ (եզակի Ալ քիչ գործածված)
(պարսկերէն āl, առասպելական գազան՝ կանացի զզուելի դէմքով)

գոյական
    1. Առասպելական չար ոգի իգական սեռի, որ թշնամի է տղոցկաններին, նորածին երեխաներին և երիտասարդներին։
‣ Մի՞թէ ալքը տղամարդուն կվնասէ։
‣ Ալքերը ուզում էին ծննդականի թոքերը տանել, ուլի թոքեր նետեցինք երդիքը, որ առնեն կորչեն։
‣ Ալքը մեր նախնիք երեւակայում էին օձէ մազերով (գորգոնների նման), պղնձէ եղունգներով, վարազի ժանիքներով։
‣ Ալքը, նստելով երիտասարդների կրծքերի վրայ՝ նրանց խեղդում է, այս տեղից է մղձաւանջը ըստ սնոտիապաշտութեան։

    2. Շատակեր։
‣ Այս երեխան ալք է։
‣ Անկուշտ ես, ալքն է քաշում փորիցդ։

Դարձուածքներ
Ալքի կոխած, Ալքի փոխած
գոյական Շատ հիւանդոտ՝ նիհար՝ տգեղ երեխայ։

Համեմատել Ալիպառաւ, Ալայիմ։

Աղբիւր՝ Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): էջ 42
ՆՈՐ
(beta)
ԱԼ
մակբայ 1. (շեշտով) այլեւս.

շաղկապ 2. (առանց շեշտի) եւս, նաեւ.

ածական 3. (թրքերէն) վառ, կարմիր։

Աղբիւր՝ Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): էջ 17
ՆՈՐ
(beta)
Ք
մեր այբուբենին 36րդ տառը, որ մեսրոպեան այբուբենին վերջին տառն է, եւ 29րդ բաղաձայնը։ Կոկորդային թաւ եւ խուլ բաղաձայն. իր նուրբը՝ կ, միջակը՝ գ: Իբրեւ թիւ եւ թուանշան կը նշանակէ 9000 (գլխագիր Ք առանց միջակէտի) եւ 9000րդ (գլխագիր Ք. միջակէտով)։ Համառօտագրութեամբ, տարեթիւեր նշանակելու համար, կր գրուի գլխագիրով եւ միջակէտով. օրինակ՝
‣ Ն. Ք. (նախքան զՔրիստոս) եւ Յ. Ք. (Յետ-Քրիստոս)։ Հիմա ընդհանրացած է Ք. ա. (Քրիստոսէ առաջ) ձեւը։ Ուսողութեան եւ թուաբանութեան մէջ կը գործածուի անյայտ՝ անծանօթ թիւի՝ գումարի իմաստով (X), իսկ շողաբանութեան մէջ՝ Ք ճառագայթի (Անգլերէն X ray) իմաստով:


Ք
յոգնակերտ մասնիկ, որով գրաբարի մէջ կը կազմուէին ուղղական եւ գործիական հոլովները. օրինակ՝
‣ բան, յոգնակի բանք, բանիւք:

Աշխարհաբարի մէջ շատ տեղ պահպանուած է քարացած ձեւով, կարծէք իբրեւ բառի արմատական մաս. օրինակ՝
‣ ձիրք, կիրք, բերք։

Աղբիւր՝ Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): էջ 2393
ՆՈՐ
(beta)
ԱԼՔ
գոյական
    1. ընդերք, ծոց (երկրի), խորք, տակ, յատակ, ունջ.
    2. աղիք, փորոտիք.
    3. կախարդական կանացի չար ոգի, որ թշնամի է ծննդական կիներուն եւ երեխաներուն։

Հակառակը՝ մակերես։

Աղբիւր՝ Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): էջ 18
ՆՈՐ
(beta)
 Գործածութիւն փորձնական 1 մէջբերում 

Գտնուած բառաձեւերու գործածութիւնը

Փնտռել «Ալ-ք» բառը նաեւ հետեւեալ պատկերահանուած բառարաններուն մէջ —

Բացատրական

Հոմանիշներու

Արեւմտահայերէնի

Նորաբանութիւններու

Յանգարան

Բառակազմական

Ստուգաբանական

Դարձուածաբանական եւ Բարբառային

Ուղղագրական

Գրաբարի

Միջին Հայերէնի

Վաղաշխարհաբարեան

Օտար լեզուի

Անուններու

Տեղանուններու

Բուսանուններու

Մասնագիտական

Յապաւումներու

© 2026 Նայիրի. Հայերէն բառարանը կը պարունակէ 17,718 գլխաւոր բառ։
Կայքը ունի 144 բառարան եւ 3 գիրք։
Հայերէն
Նայիրի / Nayiri.com