Free Armenian spellchecker
Get HySpell now!
 Morphology

Western Armenian

ԼՈՒԱՅ → լուալ (verb)
Present Tense • Subjunctive Mood • Third Person • Singular

Matching Word Forms

լուայ → լսել
 Dictionary
լուալ ներգործական բայ Ջուրով մաքրել, ջնջել * պախարակել, խայտառակել:

Աղբիւր՝ Բառգիրք հայերէն լեզուի։ Անդրանիկ Վրդ. Կռանեան, Պէյրութ, 1998։ Էջ 161։


ԼՍԵԼ
ներգործական բայ
    1. իմանալ։
    2. ունկնդրել, մտիկ ընել։
    3. անսալ։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 173
New!
ԼՈՒԱԼ
ներգործական բայ մաքրել, սրբել։

Phrases
աղէկ մը լուալ
կշտամբել, քշփել։

ձեռքերը լուալ
հրաժարիլ, ետ քաշուիլ։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 170
New!
ԼՈՒԵԼ
ներգործական բայ խծպել, եզերքը ներս դարձնելով կարել։

Source: Յարութիւն Թ. Գայայեան, Բառարան Գանձարան Հայերէն Լեզուի. Գահիրէ: Տպագրութիւն Գալֆա (1938): p. 171
New!
＋dialectal word ԼՈՒԱՅ (լը-վա)
(քրդերէն lva)

գոյական Նոր խուզած և դեռ չգզած գառան բուրդ։


ԼՈՒԱԼ
ներգործական բայ Տե՛ս Լուանալ։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 844
New!
(beta)
ԼՍԵԼ (լսեմ, լսէի, լսիցեմ, մի՛ լսեր, լուայ, լուայց, իցես, ցէ..., լո՛ւր, լուարո՛ւք, լուեալ), լսեցի, լսի՛ր
ներգործական բայ
    1. Լսողութեան գործարանի միջոցով ձայն առնել, ձայնի տպաւորութիւն ստանալ։
‣ Ժամացոյցը զարկեց, լսեցի՞ր։
‣ Մի ինչ-որ աղմուկ եմ լսում կողքի սենեակից։

    2. Ականջ դնել, ուշադրութիւն դարձնել ձայնին՝ խօսուածին։
‣ Մենք ամեն երեկոյ երաժշտութիւն ենք լսում։
‣ Մամը պատմում էր հեքիաթ, իսկ թոռներն ականջները կախել լսում էին։
‣ Երբ խելօք շան հետ խօսում են՝ շունը կարծես լսում է, ուզում է հասկանալ։

    3. Լուր ստանալ, ականջին լուր հասնել։
‣ Լսում եմ որ ձեզանից ոմանք դժգոհ են։
‣ Լսեցինք որ այս տուրնիրում նա է տարել յաղթանակը։

    4. Միտքը հասկանալ։
‣ Լսեցի՞ր ինչ որ ասացի։
‣ Ով որ ականջով չի լսում՝ թիկունքից լսել կտան (առած), = ծեծելով լսել կտան։

⨀old meaning 5. Մի լեզու հասկանալ։

    6. Հաւանել, ընդունել։
‣ Ես նրան խնդրեցի, և նա իմ խնդիրս լսեց։
‣ Դու ինձ լսիր, ինչ որ ասում եմ։
‣ Ռադիոյից լսեցինք աւետաբեր լուրը. մեր զօրքերը գրաւել են Խարկովը։

    7. Հնազանդել, ենթարկվել ուրիշի ասածին։
‣ Նա ինձ լսեց ու գնաց։
‣ Իմ խօսքս նա չի լսում։

    8. Ուշադրութիւն դարձնել, կարեւորութիւն տալ։
‣ Չարախօսներին մի՛ լսեր։
‣ Նա ո՞վ է, որ ես նրան լսեմ։

    9. Լուր՝ տեղեկութիւն ընդունել, նկատի առնել։
‣ Պէտք է վկաներին և փորձագէտներին լսել։
‣ Մեղադրվածին դատապարտեցին՝ առանց նրան լսելու։

＋dialectal meaning 10. Հոտ առնել, հոտ զգալ։
‣ Սխտորի հոտը լսո՞ւմ էք. －Ոչ մի հոտ չեմ լսում։

չէզոք բայ
    11. (տրական հոլովով) Հետեւել մէկի ասածին, հնազանդել։
‣ Իմ խօսքիս լսեցէ՛ք, չէք փոշմանի։
‣ Նրա հրամանին էլ ո՞վ է լսում։

ԼՍՎԵԼ լսվեցի
կրաւորական չէզոք բայ 1－10 նշանակութեամբ։
‣ Ոչ մի ձայն չի լսվում։
‣ Նրա երգեցողութիւնը լսվեց մեծ հաճոյքով։
‣ Լսվում է թէ գալու են։
‣ Պատուէրդ այնպէս չի լսվել։
‣ Խնդիրս չլսվեց։
‣ Հրամանը չի լսվում այլեւս։
‣ Նա արժանի չէ, որ լսվի։
‣ Այսօր բոլոր վկաները լսվեցին։
‣ Մի ինչ-որ անախորժ հոտ է լսվում։

Phrasal Verbs
⨀old word Չլսելոյն առնել, ⨀old word Չլուելոյն առնել
չէզոք բայ Չլսելու տալ, այնպէս ձեւացնել, իբրեւ թէ չի լսում։

Phrases
Լսվա՞ծ բան է
Կարելի՞ բան է, այդպէս բան մի՞թէ կարող է լինել։
‣ Լսվա՞ծ բան է որ մարդ որդուն չսիրէ։

Ասողին լսող էլ պիտի լինի
(ասացուած), Ինչ որ ասվում է՝ պէտք է լսէք ու կատարէք։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 854
New!
(beta)
＋dialectal word ԼՎԵԼ լվեցի
ներգործական բայ Կտորի եզրը փոքր ինչ յետ ծալելով մանր կարել, վրակար անել։
‣ Աղլուխը լվեցի։

Source: Ստեփան Մալխասեանց, Հայերէն բացատրական բառարան. Երեւան: Հայկական ՍՍՌ Պետական Հրատարակչութիւն (1944): p. 855
New!
(beta)
ԼՍԵԼ
ներգործական բայ
    1. լսողական գործարանի միջոցաւ ձայն առնել՝ ձայնի տպաւորութիւն ստանալ, ունկնդրել, մտիկ ընել.
    2. անսալ, ենթարկուիլ, հնազանդիլ.
    3. իմանալ, տեղեկանալ.
    4. ուշադրութիւն դարձնել, կարեւորութիւն տալ (մէկու մը ըսածին).
    5. հաւանիլ, ընդունիլ (խնդրանքը)։


ԼՍՈՒԻԼ
չէզոք բայ կրաւորական բայ
    1. ունկնդրուիլ.
    2. իմացուիլ.
    3. ընդունուիլ (խնդրանքը)։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 805
New!
(beta)
ԼՈՒԱԼ
ներգործական բայ
    1. ջուրով կամ ա՛յլ հեղուկով մաքրել (հագուստ՝ ճերմակեղէն), սրբել (գետինը).
    2. (Փոխաբերական իմաստ) խայտառակել, նշաւակել, պախարակել, նախատել, գետնէ-գետին զարնել։

Հակառակը՝ աղտոտել։

Phrasal Verbs
Ձեռքերը լուալ
չէզոք բայ պատասխանատուութենէ հրաժարիլ.

արցունքով լուալ
ներգործական բայ առատ արցունքով ողողել.

արիւնը արիւնով լուալ
ներգործական բայ արեան փոխարէն արիւն թափել.

Phrases
արիւնը արիւնով չեն լուար, արիւնը ջուրով կը լուան
ներողամիտ գտնուիլ, հաշտարար հոգի ցոյց տալ։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 788
New!
(beta)
ԼՈՒԵԼ,
ԼՎԵԼ
ներգործական բայ կտորին եզերքը քիչ մը ներս ծալլելով՝ դարձնելով թեթեւ մը կարել, խծպել.

(Ֆրանսերէն ourler)։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 789
New!
(beta)
ԿԱՐԵԼ
ներգործական բայ
    1. ասեղով եւ դերձանով միացնել լաթի կտորներ, կար ընել, ասղել.

    2. կարելով կցել.

Types
— եզերքները ոլորելով՝ լուել, խծպել.

— Հարեւանցի՝ թերդակել, շուլել, սողբել, քռթել.

    3. կարենալ (գրաբար եւ արեւելահայերէն):

Phrases
Աչքդ կարեմ, կամ պատանքդ կարեմ
(անէծք) մեռնիս։

Source: Գնէլ արքեպիսկոպոս Ճէրէճեան, Փարամազ Կ. Տօնիկեան եւ Արտաշէս Տէր Խաչատուրեան, Հայոց լեզուի նոր բառարան. Պէյրութ: Կ. Տօնիկեան եւ Որդիք Հրատարակչատուն (1992): p. 986
New!
(beta)

Similar words
լուա
 Usage beta 4 citations 

Usage of matching Word Forms

New! Explore the usage of the word form ԼՈՒԱՅ in the Corpus of Western Armenian.
Also search for "ԼՈՒԱՅ" in these imaged dictionaries:

Explanatory

Thesaurus

Western Armenian

Neologisms

Rhyming

Word Structural

Etymological

Dialectal and Idiomatic

Orthographic

Classical Armenian

Middle Armenian

Early Modern Armenian

Foreign word

Names

Place names

Plant names

Specialized

Abbreviations

© 2026 Nayiri. Armenian dictionary contains 17,718 words.
The site has 144 dictionaries and 3 books.
English
Նայիրի / Nayiri.com